środa, 28 stycznia 2026

Chór w operze

Mógłbym efektownie zacząć, że całe życie opierałem się przed pójściem do opery, ale przecież już kiedyś byłem.


Umówmy się jednak, że klasyczny repertuar operowy to przygoda dla odważnych. W ostatecznym rozrachunku chodziło wszakże o to, by w końcu odwiedzić Teatr Wielki i funkcjonującą tam Operę Narodową.


I tak poszedłem na łatwiznę, bo wybraliśmy operowe greatest hits, czyli przedstawienie „Chorus Opera”. Sami znani kompozytorzy, same znane opery! Łatwizna pozorna, bo zamiast przebojowych arii usłyszeliśmy mniej znane partie chóralne.

To ciekawa koncepcja artystyczna, by wyciągnąć z klasycznych oper, w których cały splendor ściągają na siebie tenorzy i sopranistki, fragmenty chóralne, czyli docenić wysiłek zespołowy.

Najbardziej lubię ten moment:


Było po łacinie, włosku, francusku, niemiecku, polsku...

Część 1.

Carl Orff – „Carmina Burana”: „O Fortuna” z części I.
Początek niczym trzęsienie ziemi. Ze dwadzieścia lat temu oglądałem to w Olsztynie w jakimś dziwnym miejscu (byłby to azaliż były budynek KW PZPR?).

Giacomo Puccini – „Turandot”: „Perché tarda la luna?” z aktu I.

Giuseppe Verdi – „Otello”: „Fucco di gioia!” z aktu I.

Giuseppe Verdi – „Traviata”: „Coro di Mattadori Spagnuoli” z aktu II.
Dobra, przez chwilę sądziłem, że to „Carmen”.

Rugerro Leoncavallo – „Pajace”: „Coro delle campane” z aktu I oraz „Vesti la giubba” z aktu I.
Popis solowy Rafała Bartmińskiego.

Giacomo Puccini – „Madame Butterfly”: „Coro a bocca chiusa” z aktu II.
Fragment taneczny.

Giuseppe Verdi – „Don Carlo”: „Auto-da-fé” z aktu III.

Część 2.

Giuseppe Verdi – „Trubadur”: „Coro di Zingari” z aktu II.

Georges Bizet – „Carmen”: „Les voici…!” z aktu IV.
Na to czekaliśmy!

Pietro Mascagni – „Rycerskość wieśniacza”: „A casa, a casa amici” otwierające operę.
Napijmy się!

Richard Wagner – „Latający Holender”: „Chor des Matrosen” z aktu III oraz „Spinnstube” z aktu II.
Niemcy, wiadomo, biorą się do pracy.

Krzysztof Penderecki – VII symfonia „Siedem bram Jerozolimy”: 1. Magnus Dominus et laudabilis nimis”.
Trochę z innej beczki...

Karol Szymanowski – „Król Roger”: pieśń Roksany „Uśnijcie krwawe sny króla Rogera” z aktu II.
Partia solowa Anny Terleckiej. Trudna dla wykonawcy, trudna dla odbiorcy.

Stanisław Moniuszko – „Straszny dwór”: „Mazur” z aktu IV.
Właściwy utwór we właściwym miejscu! Jesteśmy przecież w Sali Moniuszki.

Bis.

Na koniec wyklaskaliśmy nieco Mamonia, czyli dwa operowe megahity. Pierwszy idący pod prąd, czyli popis solowy Rafała Bartmińskiego.

Giacomo Puccini – „Turandot”: „Nessun dorma” z aktu III.

Giuseppe Verdi – „Nabucco”: „Va, pensiero, sull’ali dorate” z aktu III.

Dzisiejszego wieczoru ze sceną pożegnała się Anna Szczepańska-Morawska, artystka chóru (a także dwójka muzyków orkiestry – Barbara Kowalska i Maciej Muczke):

Przed przeżywaniem partii chóralnych, była okazja zajrzeć do Galerii Opera, gdzie prezentowana jest właśnie twórczość Andrzeja Dudzińskiego, który zasadniczo był solistą.

To jeden z tych artystów, którzy towarzyszył człowiekowi przez znaczną część życia, np. w czytanych kilkadziesiąt lat temu czasopismach:

Tego z przyczyn oczywistych czytać nie mogłem, ale po latach wiemy, jak było to ważne:

Polską szkołę plakatu mam wdrukowaną w mózg również dzięki Dudzińskiemu:

I elementy poczucia humoru również:

A tego, muszę przyznać, nie znałem/nie pamiętałem (to być może echo lat spędzonych przez Dudzińskiego w Nowym Jorku):


poniedziałek, 26 stycznia 2026

Czerwony nie dla żony

Słuchanie próbnych wersji utworów Beatlesów to gwarancja ciekawych przeżyć. Np. w tym podejściu do „Yes It Is” słyszymy Johna śpiewającego najpierw niczym zbity psiak, a po chwili robiącego sobie jaja z pogrzebu.



Ta piosenka wyszła wprawdzie na singlu, ale na stronie B, więc nie stanęła w pierwszym rzędzie przebojów Beatlesów. Powstawała w okolicy produkcji filmu i płyty „Help!”, ale nie pojawia się ani tam, ani tam. Cóż, Beatlesi mieli w tamtym czasie z czego wybierać…


A przecież „Yes It Is” ma swój oczywisty urok, chociażby w harmonii wokalnej Johna, Paula i George’a. W warstwie tekstowej też kolejny krok do przodu – bohater w nieoczywisty sposób mierzy się ze swoją przeszłością.

Jeśli włożysz czerwień dziś
Pamiętaj, co mówiłem ci
Bo czerwień to kolor, w którym znałem ją
Zrozum to, to fakt
Tak to jest

Szkarłat swój nosiła wciąż
Wszyscy muszą wiedzieć to
Znów bym pamiętał każdy mój z nią plan
To nie żart, to fakt
Tak to jest, to fakt
Tak to jest

Mógłbym przy tobie szczęśliwy być tak
Gdybym ją zapomniał, lecz duma ma
Tak to jest, tak to jest
O, tak to jest, tak

Odpuść więc czerwień dziś
Właśnie to mówiłem ci
Bo czerwień to kolor dla mnie szary tak
Choć ciebie mam, to fakt
Tak to jest, to fakt
Tak to jest

Mógłbym przy tobie szczęśliwy być tak
Gdybym ją zapomniał, lecz duma ma
Tak to jest, tak to jest
O, tak to jest, tak

Odpuść więc czerwień dziś
Właśnie to mówiłem ci
Bo czerwień to kolor dla mnie szary tak
Choć ciebie mam, to fakt
Tak to jest, to fakt
Tak to jest, to fakt

Olsztyn, 23-26.01.2026



Horacy Tłumacy - na Facebooku
Horacy Tłumacy - na YT
Horacy Tłumacy - lista przetłumaczonych piosenek

wtorek, 20 stycznia 2026

To mało znaczyło

Druga z dwóch z gotowych (no, prawie), ale niewydanych (no, prawie) piosenek Beatlesów, które mogły trafić na album „Help!” (ale trafiły na „Anthology 2”). To dużo znaczy, że mieli z czego wybierać…



Utwór „That Means a Lot” Beatlesi nagrali parokrotnie w lutym i marcu 1965 roku, ale ostatecznie uznali, że to nie dla nich (chociaż sami sobie to napisali). Za pośrednictwem Briana Epsteina podrzucili ten kawałek P. J. Proby’emu, który również był podopiecznym menedżera Beatlesów. Szału nie zrobił, Proby miał kilka większych przebojów.

Twój druh rzekł, że twa miłość stoi źle
A ty wiesz, że twa miłość wszystkim jest
Jest czas, gdy pięknie gra
I jest czas, kiedy nie
Gdy ona mówi, że kocha
To liczy się

Twój druh rzekł, że miłości szczerej brak
A ty wiesz, że nie tyczy cię ten fakt
Jej gest tak liczy się
Kiedy wszystkim jest
I kiedy mówi, że kocha
To liczy się

Miłość jest w środku gdzieś
Miłość jest niczym śmierć
Zobacz to, nie kryj, że
Czujesz coś, właśnie to

Twój druh rzekł, że twa miłość stoi źle
A ty wiesz, że twa miłość wszystkim jest
Jej gest tak liczy się
Kiedy wszystkim jest
I kiedy mówi, że kocha
To liczy się

Zobacz to, tak
Zobacz to, tak
Zobacz to, tak
Zobacz to, tak
Zobacz to, tak
Zobacz to, tak
Zobacz to, tak
Zobacz to, tak

Olsztyn, 17-20.01.2026



Horacy Tłumacy - na Facebooku
Horacy Tłumacy - na YT
Horacy Tłumacy - lista przetłumaczonych piosenek