czwartek, 5 sierpnia 2021

O obrotach sfer Beatlesów

W 1543 roku ukazuje się „De revolutionibus orbium coelestium” Mikołaja Kopernika. W 1966 roku Beatlesi wydają „Revolver”. Nic tych faktów nie łączy, ale brzmi nieźle, prawda? Dziś 55. rocznica ukazania się tego przełomowego albumu The Beatles. Innych zresztą nie wydawali…



Tak się złożyło, że między pierwszym i ostatnim tłumaczeniem z tego albumu minęło ponad 10 lat. Chwalić się nie ma czym. Beatlesom przygotowanie „Revolver” zajęło kilkanaście tygodni. Kilkanaście tygodni, a każdy utwór to innowacyjna perełka… Chcąc pokazać geniusz Beatlesów i ich gigantyczny rozwój, zazwyczaj zestawia się powiedzmy „She Loves You” z 1963 roku z „Revolution 9” z 1968 roku. Pięć lat, a taka różnica! A przecież jeszcze większy szok wywołuje porównanie dowolnej piosenki z „Beatles for Sale” z jakimkolwiek utworem właśnie z „Revolver”. To tylko dwa lata, a jaka przemiana…

„Taxman”
Dwie rzeczy są w życiu nieuniknione, z tym że podatki bardziej. Gdybym płacił 95 proc. ze swych dochodów, też bym o tym napisał piosenkę…

„Eleanor Rigby”
Dużo ciekawsze niż „Yesterday”. Bardziej dosadne niż „Yer Blues”.

„I'm Only Sleeping”
Wstawanie wcześnie rano jest przereklamowane. Raz na jakiś czas można poczuć ten dreszcz emocji, że się było pierwszym przed Słońcem, ale taka ekstremalna pobudka każdego dnia to zabawa dla zawodowców. Ja, skromny amator, najwcześniej budzę się na urlopach, budząc jednocześnie popłoch wśród bliźnich. Ciekawe, o której w święta wstawał John Lennon.

„Love You To”
W połowie lat 60. już chyba wszyscy w Londynie grali na sitarze. Choćby Rolling Stonesi w „Paint it Black”. Ale Beatlesi byli oczywiście pierwsi. Najpierw sitar pojawił się nieśmiało w „Norwegian Wood (This Bird Has Flown)”, by po pół roku zagrać już, że tak powiem, pierwsze skrzypce w „Love You To”.

„Here, There and Everywhere”
Melodia, która rozwala największych cyników. Tu, tam i wszędzie. W dodatku nie jest wcale przesłodzona. Ani tu, ani tam, ani nigdzie.

„Yellow Submarine”
Tę piosenkę już kiedyś „przetłumaczyłem”. Kiedyś, czyli 11-12 lipca 1998 roku podczas obozu hufca „Rodło” w Marksobach na okoliczność Festiwalu Piosenki Żeglarskiej. Wersja, którą przygotowaliśmy wspólnie z Cypkiem, wzięła od Beatlesów muzykę oraz morską bryzę przenikającą warstwę tekstową, ale nie było to tłumaczenie, więc nazywam tę wariację „Jeloł Sambarin”. Po latach przyszła pora na prawdziwe „Yellow Submarine”.

„She Said, She Said”
John Lennon nie myślał jeszcze o założeniu zespołu rockandrollowego (ba, nie istniał jeszcze rock and roll), gdy 11-letni Peter Fonda postrzelił się w brzuch i prawie nie odszedł na tamten świat. Nic by z tej historii pożytecznego nie wynikało, gdyby czternaście lat później młody Fonda (wtedy jeszcze raczej syn znanego ojca niż aktor, który coś ważnego zagrał) nie wpadł w Los Angeles na nasyconą LSD balangę Beatlesów z członkami The Byrds, mnóstwem dziewczyn (i kogo tam jeszcze diabli nadali). Wyobraźcie sobie beztroską imprezę w samym środku lat sześćdziesiątych (a było to 24.08.1965), podczas której jeden naćpany gość mówi w kółko do drugiego naćpanego gościa: „wiem, jak to jest być umarłym” i pokazuje ranę postrzałową. W końcu Lennon wyprosił Fondę z imprezy (historia milczy, czy grzecznie). Nie ma co się dziwić, że rok później Lennon zrobił z tego piosenkę. Zmienił tylko płeć Znawcy Śmierci.

„Good Day Sunshine”
Anglia latem 1966 roku… Piłkarska reprezentacja zdobywa mistrzostwo świata, Beatlesi wydają „Revolver”, a McCartney ma udany seks. Żyć, nie umierać! Ścieżką dźwiękową tego szczęścia powszechnego mogłaby być na przykład piosenka „Good Day Sunshine”.

„And Your Bird Can Sing”
Kolejny dowód na to, że słowa nie zawsze znaczą to, co znaczą. W dodatku nie wiadomo, co właściwie znaczą… Ale skoro „And Your Bird Can Sing” w większości napisał John Lennon, to nie powinno dziwić, że nie ma pewności, o co w tym utworze chodzi.

„For No One”
Jak jesteś McCartneyem, to dobrą piosenkę napiszesz choćby w kiblu. Musisz tylko najpierw pojechać na narty do Szwajcarii i pokłócić się z dziewczyną.

„Doctor Robert”
Wprawdzie w Anglii nie obchodzą imienin, ale tak się złożyło, że Beatlesi piosenkę o doktorze Robercie nagrali 17 kwietnia.

„I Want to Tell You”
Podchodzisz do dziewczyny, masz gotową nawijkę, już otwierasz usta, by zalać ją potokiem zniewalających słów, gdy nagle masz w głowie pustkę. Dramat godny piosenki.

„Got to Get You into My Life”
Pewnie już w Hamburgu zatrudniający tam Beatlesów Bruno Koschmider (skoro urodzony w Gdańsku, to pewnie kiedyś jego rodzina nosiła nazwisko Kośmider lub Kuśmider…) dawał im to i owo, by wytrzymywali trudy wielogodzinnego grania, ale chyba dopiero Bob Dylan wprowadził Wielką Czwórkę do ogrodu botanicznego.

„Tomorrow Never Knows”
Wszystko może się zdarzyć… Też mi wielkie odkrycie, wiadomo, że wszystko się może zdarzyć. Lepiej zabrzmi, gdy słowami Ringo powiemy, że „Tomorrow Never Knows”. Oto psychodeliczni Beatlesi w najczystszej postaci.

Kącik zaoceaniczny, czyli wizyta w nowojorskiej Hard Rock Cafe 15.10.2023. Oprócz hamburgerów są tam wszystkie okładki płyt Beatlesów:

Horacy Tłumacy - na Facebooku
Horacy Tłumacy - na YT
Horacy Tłumacy - lista przetłumaczonych piosenek

Aktualizowany stan moich tłumaczeń albumów The Beatles:

22 marca 1963 - 22 marca 2023 (60-lecie)
Please Please Me

22 listopada 1963
With the Beatles

10 lipca 1964 - 10 lipca 2024 (60-lecie)
A Hard Day's Night

4 grudnia 1964 - 4 grudnia 2024 (60-lecie)
Beatles for Sale

6 sierpnia 1965 - 6 sierpnia 2025 (60-lecie)
Help!

3 grudnia 1965 - 3 grudnia 2020 (55-lecie)
Rubber Soul

5 sierpnia 1966 - 5 sierpnia 2021 (55-lecie)
Revolver

1 czerwca 1967 - 1 czerwca 2017 (50-lecie)
Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band

27 listopada 1967 - 27 listopada 2022 (55-lecie)
Magical Mystery Tour

22 listopada 1968
White Album

17 stycznia 1969 - 17 stycznia 2025 (56-lecie)
Yellow Submarine

26 września 1969 - 26 września 2019 (50-lecie)
Abbey Road

8 maja 1970 - 8 maja 2020 (50-lecie)
Let It Be

7 marca 1988
Past Masters

Dodatkowo:
2 listopada 2023 - 2 listopada 2023 (w dniu premiery)
Now and Then

sobota, 31 lipca 2021

Siedźcie lub stójcie na Kulcie

Jeden z tych koncertów, na których trzeba było być, na który zabrakło biletów i na którym byli „wszyscy”. Kult w Olsztynie!



To mój drugi koncert w tym roku i chyba mój czwarty raz na Kulcie (1994, 2001, 2011 i dziś).


Siedzący przed nami facet z dumą prezentował zdobytą skądś playlistę, chyba z poprzedniego koncertu.

Zgodność z tu i teraz jakieś 90 proc.


1. Jutro także będzie dzień
2. Prosto
3. Maria ma syna
4. Wiara
5. The Passenger
Czemu Kazik, płodny twórca, wykonuje tyle obcych numerów? Głupie pytanie, Dylan też nagrał parę lat temu mnóstwo coverów.


6. Do Ani
7. Szok szok disco pop
8. Baranek
9. Poznaj swój raj
10. Królowa życia
11. Arahja
Tu do akcji wkroczył olsztyński juniorski zespół Krew, Pot i Łzy (skądś znamy tę nazwę, prawda?). Będzie z dzieciaków pociecha.


12. Krew Boga
13. Po co wolność
14. Czarne słońca
15. Lewe lewe loff
16. Chcę miłości

17. Patrz!
18. Niejeden
19. Wstyd
20. Polska
21. Konsument
22. Głowa do góry
Tu dla odmiany wkroczył do akcji syn Kazika ze swoją piosenką z albumu „Piosenki o miłości” z 2011 roku. Nic nie zrozumiałem, szkoda.


23. Madryt
Każdy się może pomylić w tonacji. Najważniejsze, że Kazik to jeszcze słyszy.
24. Prawo się wali
25. Hej, czy nie wiecie
26. Kurwy wędrowniczki
27. Gdy nie ma dzieci
28. Polityk zawsze będzie moim wrogiem

29. Celina
30. Wódka
31. Ziemia obiecana
32. Wyłącz komputer
33. Parada wspomnień
34. Brooklyńska rada Żydów
35. Piosenka młodych wioślarzy
36. Sowieci


Trzy łyki statystyki:
- 36 utworów,
- 14 płyt Kultu,
- 8 utworów z „Ostatniej płyty”.

wtorek, 27 lipca 2021

Harrison chce coś powiedzieć

Podchodzisz do dziewczyny, masz gotową nawijkę, już otwierasz usta, by zalać ją potokiem zniewalających słów, gdy nagle masz w głowie pustkę. Dramat godny piosenki.



Oczywiście przesłanie „I Want To Tell You” nie jest tak banalne. Nie u Harrisona, który w 1966 roku zanurzał się już w myśli Dalekiego Wschodu. W zewnętrznej warstwie piosenka mówi o relacjach damsko-męskich, ale jak się zajrzy głębiej, to widać, że chodzi w ogóle o problem komunikacji, o niemożliwość przekazania swoich myśli. A nawet o dwoistość natury, nie tylko ludzkiej (zapraszam do 10 wiersza tekstu). Jeśli „Revolver” był rewolucją dla Beatlesów, to również za sprawą rozwoju George’a Harrisona jako autora i kompozytora. Nie mieli wyjścia panowie Lennon i McCartney, musieli się posunąć. Trzy piosenki Harrisona na płycie bardzo udane, a przecież jeszcze się rozwinie na kolejnych płytach…


Chcę ci powiedzieć
W mej głowie pełno tych słów jest
Jesteś tu
Wtedy wszystkie słowa giną gdzieś

Gdy jesteś blisko
Ta gra zaczyna w dół mnie pchać
Mniejsza z tym
Może uda się następny raz

Choć czuję się niegrzeczny tak
To tylko ja, to nie ma jaźń
To wszystko gmatwa mi

Chcę ci powiedzieć
W niepewności nie wiem czemu trwam
Wszystko gra
Mogę wiecznie czekać, ja mam czas

Czasami dobrze znać cię chcę
Bym mógł ci powiedzieć, w czym jest rzecz
Może domyślisz się

Chcę ci powiedzieć
W niepewności nie wiem czemu trwam
Wszystko gra
Mogę wiecznie czekać, ja mam czas

Olsztyn, 23-27.07.2021

Szkoda, że nie byłem w Japonii w 1991 roku...


Horacy Tłumacy - na Facebooku
Horacy Tłumacy - na YT
Horacy Tłumacy - lista przetłumaczonych piosenek